2008-10-24

DEINZE - Op vrijdag 24 oktober 2008 is in Deinze de 10de Prijs Filip Decock uitgereikt. Naast de hoofdprijs van de Stichting Filip Decock is er ook een aanmoedigingsprijs van de stad Deinze toegekend. De Stichting Filip Decock is op een bijzondere manier actief op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Het hoofddoel van de stichting is het organiseren van een tweejaarlijkse wedstrijd waarbij een vernieuwende journalistieke bijdrage wordt bekroond. De stichting is genoemd naar de te vroeg overleden BRTN-journalist Filip Decock (1954-1988). De Stichting speurt naar geschreven journalistiek die de unieke combinatie maakt tussen pers en ontwikkelingssamenwerking. Laureaten van dit jaar zijn Ine ROOX (De Standaard) en An-Katrien LECLUYSE (Mondiaal Magazine).

De "Prijs Filip Decock" wordt toegekend aan de journalist die door middel van zijn werk een vernieuwende bijdrage levert in de bewustwording over de Derde Wereld. Bij de beoordeling wordt o.a. rekening gehouden met de toegankelijkheid van de bijdrage, het vernieuwend karakter, het appelleren op de betrokkenheid, de originele invalshoek en de keuze van een vernieuwend, verfrissend thema. De inzendingen moeten gepubliceerd zijn, getuigen van een hoog journalistiek niveau en in het Nederlands geschreven zijn. De voorbije jaren viel de eer telkens de beurt aan Nederlanders. De bekroonde reportages van zowel Dick Wittenberg als van Femke Van Zeyl uit 2006 resulteerden allebei in een boek. “Het gezicht van de armoede” van Dick Wittenberg gaf daarenboven in Nederland aanleiding tot een spontane actie bij de lezers van het NRC. In de Vlaamse pers werd het artikel van Wittenberg niet gepubliceerd, wel kreeg zijn boek overal een zeer gunstige recensie.

Leeskring en jury
Dit jaar heeft de leeskring zich beperkt tot Vlaamse kranten en tijdschriften. Zonder problemen kon ze ongeveer 125 persartikels bijeengaren. Uiteindelijk werden 12 artikels weerhouden voor de eindbe-oordeling door een jury van deskundigen in de ontwikkelingssamenwerking én beroepsjournalisten. Zij kozen de twee laureaten aan wie de hoofdprijs van € 1.500 of de aanmoedigingsprijs van € 500 is toegekend. De jury, onder leiding van voorzitter Marc Van Praet was als volgt samengesteld: Katelijne Béatse, coördinator Wereldcentrum Gent, Daniël Buyle, gewezen journalist  en nu griffier bij de Raad van de Vlaamse gemeenschapscommissie Bert De Craene, gewezen VRT–journalist, Annemie Decock namens de familie, Jacques Eelbode, vertegenwoordiger raad van bestuur Stichting Decock, Marc Gevaert, gewezen bestuursdirecteur informatie VRT, Louis Van Dievel, VRT-journalist en Paul Vossen, eerste adviseur bij de Europese Commissie in Niger, hoofd van de afdeling plattelandsontwikkeling en voedselzekerheid.

Aanmoedigingsprijs stad Deinze
Voor de aanmoedigingsprijs van de stad Deinze 2008 werd gezocht naar aanstormend talent, persmensen die verdienstelijk bezig zijn in het smalle segment van de ontwikkelingsjournalistiek. De jury heeft geoordeeld dat Ine ROOX (° Bilzen 1977) deze prijs verdient voor haar algemene aanpak en benadering zoals deze tot uiting kwam in meerdere reportagereeksen, gepubliceerd in De Standaard (periode 2007-2008).  Als buitenlandredactrice van De Standaard schrijft Ine Roox o.a. over Zuid-Amerika en Afrika. Meerdere van haar artikels over het gebied rond de Grote Meren en De Magreb werden gespot door de leeskring van Stichting Filip Decock.  De berichtgeving over Oost-Kongo en de  opmars van evangelische kerken in Kongo zijn maar enkele voorbeelden van spraakmakende krantenartikels die je naar de keel grijpen. Ine Roox schetst een verhelderend beeld van vreselijke situaties in dat deel van Afrika. Zo was Roox één van de eersten die berichtten over systematische, wrede verkrachtingen als wapen van de oorlogvoerende partijen. Roox heeft niet alleen oog voor onheil en maatschappelijke miserie. In haar vierdelige reeks over Haïti laat ze ook optimistische geluiden horen over een land dat lange tijd synoniem was van doffe ellende. “Ine Roox kent het journalistieke métier. Zij laat de feiten voor zich spreken, schrijft met veel inlevingsvermogen maar zonder storende pathetiek. Haar reeksen rondt ze meestal af met een heldere analyse die fors bijdraagt tot de bewustmaking van de lezer. Met een goede mix van feiten, emoties en achtergrond weet zij de aandacht van de shoppende lezer te vatten en te behouden. De openingszinnen zijn vaak zeer goed gekozen en laten de lezer gewoon de keuze niet om ‘niet’ verder te lezen. De artikelen bieden een schat aan informatie die op geen enkel moment vermoeit”, aldus de wedstrijdjury.

Hoofdprijs Filip Decock
De wedstrijdjury kende de jubileumprijs Filip Decock 1988-2008 toe aan An-Katrien LECLUYSE (° Kortrijk, 1980) voor haar artikel “De strijd tussen Dalit en Goliath. Kastelozen in het offensief”, verschenen in MO* (Mondiaal Magazine) van november 2007. An-Katrien Lecluyse koos een origineel thema. Zij schetst een levendig portret van 170 miljoen Dalits, de kastelozen in de Zuid-Indiase deelstaat Karnataka.  Hiermee zet de auteur een uit het oog verloren thematiek terug op de agenda. Hoewel de kastensamenleving van India een oud en bekend onderwerp lijkt, heeft Lecluyse toch een vernieuwende, inventieve invalshoek gevonden. Het artikel verschaft pertinente informatie over hoe het kastensysteem evolueerde en hoe het  momenteel bestaat binnen de huidige Indische samenleving. Ondanks de beknoptheid van het artikel en de vlotte stijl, wordt de lezer – bijna spelenderwijs – verrijkt  met een schat aan interessante gegevens, zowel over de realiteit van het kastensysteem als dusdanig als over het Hindoeïsme. “Het is duidelijk dat An-Katrien Lecluyse zich goed documenteerde, dat zij veldonderzoek deed en zich niet beperkte tot het handig herkauwen van bestaande bronnen. We zien dat de media zich vandaag vaak focussen op de meest sprekende ellende op het Afrikaanse contingent, waarbij vergeten wordt dat zelfs in economische groeilanden (de Aziatische Tijgers) er nog vele vormen van onderontwikkeling en maatschappelijke achterstelling aanwezig zijn. An-Katrien Lecluyse bezit de kritische alertheid van een journalist die alle vanzelfsprekendheden in vraag blijft stellen. Zo bijvoorbeeld haalt ze de alom verheerlijkte Gandhi eventjes van zijn sokkel. Het artikel is zeer vlot leesbaar, ook voor een niet wetenschappelijk geschoold publiek, en daardoor draagt het bij in de bewustmaking. Het artikel is soepel geschreven, in een zeer toegankelijke stijl en daarom kan het zijn weg vinden naar een breed lezerspubliek. Haar analyse is verhelderend en legt de achtergronden van het fenomeen op zeer toegankelijke manier uit”. Volgens de jury schuilt in An-Katrien Lecluyse een veelbelovend journalistiek talent.  

Het verhaal achter De vergeten softenon

2020-10-13

BRUSSEL - Voor Knack en LeVif onderzocht freelance onderzoeksjournaliste Tinne Claes de verbijsterende geschiedenis van Duogynon, een zwangerschapstest die kon leiden tot een miskraam of een kind met een geboorteafwijking. Op vraag van het Fonds schrijft ze hier het verhaal achter haar onderzoek. ‘Waarom zou je slapende honden wakker maken, meisje?’

Bette Dam wint De Loep (cat. Controlerende Onderzoeksjournalistiek)

2020-09-25

A'DAM - Bette Dam wint De Loep in de categorie Controlerende Onderzoeksjournalistiek met haar boek Op zoek naar de vijand. Dit boek kwam er met steun van het Fonds Pascal Decroos.

Het verhaal achter Bloed en honing

2020-10-21

AMSTERDAM - Samen met fotografe Nicole Segers ondernam journaliste Irene van der Linde een zoektocht naar de betekenis van de nieuwe grenzen op de Balkan. Het resultaat is een boek op twee snelheden, waarin de taal het soms overneemt van het beeld, en het beeld het soms overneemt van de taal. Op vraag van het Fonds vertellen ze hoe het boek tot stand kwam. "We zagen de EU de afgelopen 20 jaar veranderen van een groots, verwachtingsvol en veelbelovend project, naar een verdeelde en teleurgestelde fortificatie."