Gesteunde projecten

WENEN - Wenen werd in 2024 door The Economist voor het derde jaar op rij uitgeroepen tot de meest leefbare stad ter wereld. Dit is voor een belangrijk deel het gevolg van de ambitieuze sociale huisvestingspolitiek van de stad. De centrale vraag in dit dossier is wat Vlaanderen op het gebied van sociale, betaalbare huisvesting kan leren van Wenen.

CHURCHILL / DULUTH / NUUK - Sommige plaatsen in de wereld blijken door hun strategische ligging onverwachte toevluchtsoorden te zijn in het licht van de niet aflatende aanvallen van klimaatverandering.

PUYUELO / GENEVILLA - In Spanje timmeren sociale bewegingen meer dan elders in Europa aan een ander maatschappijmodel. Verschillende gemeenschappen in de stad en op het platteland bezetten verlaten dorpen, hele stadsbuurten of individuele eigendommen. Binnen het panorama tussen legaal en illegaal dat ze verkennen, ontstaat een nieuw paradigma.

BRUSSEL/AMSTERDAM - In juni 2020 kwam, in navolging van de protesten in de Verenigde Staten, ook koloniaal erfgoed in België onder vuur. Vlaamse centrumsteden gingen in gesprek met activisten, experten en burgers om de publieke ruimte te dekoloniseren. Vier jaar later houdt dit onderzoek de beloften die het beleid maakten aan het licht en vergelijken we welke ingrepen er uiteindelijk hebben plaatsgevonden.

MUMBAI - India bepaalt de 21ste eeuw. Wat drijft dit onstuitbare land?

KIEV - In januari 2024 trok de Nederlandse onderzoeksjournalist Linda van der Pol samen met Belgisch fotograaf Gena Kagermanov naar Oekraïne om in verschillende steden onderzoek te doen naar de gevolgen van de Russische invasie voor de Oekraïense culturele sector.

LEUVEN - In het project ‘Brengt proces Appeltans een einde aan meer dan 20 jaar huisjesmelkerij?’ onderzocht Arne Sonck de macht van de huisjesmelkerij in Leuven. Hij brengt aan het licht hoe de Leuvense kotbaas Appeltans een heus vastgoedimperium kon uitbouwen door buiten de lijntjes te kleuren, en waarom het Leuvense bestuur daar lang alleen op kon toekijken. 

ESSEN/HOOGSTRATEN/PUTTE - Belgische makelaars zien meer en meer Nederlanders over de grens trekken, in een wanhopige poging om een betaalbaar huis te vinden in de grensstreek. Wat doet dat met het leven in een grensstreek. Apache en OC Spit trokken van Essen over Hoogstraten naar Putte en spraken met eigenaars

LUXEMBURG - Wereldwijd is openbaar vervoer al in meer dan 275 steden en regio’s geheel of gedeeltelijk gratis. Uitschieter is het Groothertog Luxemburg dat op 1 maart 2020 als eerste land ter wereld zowel trein, tram als bus volledig gratis maakte en dit zowel voor de eigen inwoners als buitenlandse bezoekers.

GEORGETOWN - In opdracht van de Amerikaanse oliegigant ExxonMobil bouwt het Belgische Jan de Nul een kunstmatig eiland voor de kust van Guyana, Zuid-Amerika. Het eiland zal dienen als uitvalsbasis voor de offshore olie- en gasindustrie. In 2015 werd hier een van 's werelds grootste olievelden van het afgelopen decennium ontdekt.

BRUSSEL - Met een vertraging van meer dan 6 maanden opende op 5 mei 2022 de drugsgebruiksruimte GATE haar deuren in de Belgische hoofdstad. Kan dit project slagen in Brussel en kan dit schadepreventie-instrument worden ontwikkeld in andere steden in België, Europa en in Vlaanderen?

BRUSSEL - Vorige zomer dook er in het Brusselse plots een vuurspuwer op. Fotograaf Kristof Vadino raakte geïntrigeerd door de mysterieuze entertainer en begon de man te volgen.

BRUSSEL - In 2013 dook het VRT-reportagemagazine Panorama in de wereld van de zwarte stadsbendes. De leden vertelden openlijk over het leven en overleven op straat in Brussel. Nu, acht jaar later, blikken Débora Votquenne, Frank Kazadi en Bjorn Van Laere met drie toenmalige bendeleden terug op hun zware jeugdjaren. Zijn ze erin geslaagd om opnieuw het rechte pad te kiezen? Blijft het verleden hen achtervolgen? 

BRUSSEL - In het haast volgebouwde Vlaanderen is grond een kostbaar goed. Wie zijn de grootgrondbezitters die honderden, soms zelfs duizenden hectaren grond bezitten in Vlaanderen? Wie zijn de vastgoedinvesteerders die hele straten in steden bezitten of hun oog op bepaalde wijken laten vallen? Waarom doen ze het? Wat brengt het op?

ANTWERPEN - Antwerpen wordt ondermijnd. De haven van Antwerpen is de grootste cocaïne-importhaven van Europa. De drugstrafiek zorgt voor onzichtbare criminaliteit die het leven in de stad aantast.

LEDEBERG - De eigen buurt al wandelend verkennen en leren kennen, tijdens de coronacrisis was het voor velen een zeldzame uitlaatklep. Ook tekenaar Jeroen Janssen en schrijver Arezoo Moradi gingen en gaan op in Ledeberg, hun Gentse autostradelandje. Hij tekent en zij schrijft de verhalen op van een buurt omzoomd door snelwegen en spoorlijnen.

LEUVEN - Dat Leuven een dure stad is om te wonen heeft onder meer als gevolg dat velen noodgedwongen moeten verhuizen naar elders. Uit de Stadsmonitor bleek in 2017 dat 15 procent van de inwoners in die zin plannen had. Liefst 56 procent haalde hiervoor financiële redenen aan.

ANTWERPEN - Meer dan veertig jaar oorlog in Afghanistan jaagt een groeiend aantal Afghanen op de vlucht. Ook in België neemt hun aantal toe. In Antwerpen vormen ze intussen de vijfde nationaliteitsgroep. 

BRUSSEL - ‘Back to Bled’ is een hedendaags verhaal over de verbinding tussen de stad en het platteland met als vertrekpunt het multiculturele Brussel. De kern van de documentaire drijft op frictie;  wrijving tussen stad en platteland, ecologie en economie, gezond versus goedkoop, verbonden versus ontworteld.

PUYUELO - In het zogeheten Lege Spanje, dat iets meer dan de helft van het binnenland beslaat, woont nog slechts 15,8 % van de totale bevolking. Terwijl de Spaanse steden de afgelopen eeuw in omvang verdubbelden of zelf verdrievoudigden, nam de bevolking in het binnenland nauwelijks toe. 

LEUVEN - De Europese Commissie gaf Leuven voor zijn klimaatbeleid de prestigieuze Green Leaf Award 2018 en verwees in zijn motivatie om in 2020 de stad uit te roepen tot Europese Hoofdstad van Innovatie naar ‘inspirerende bestuursmodellen’ om inwoners, bedrijven en kennisinstellingen te laten participeren aan dat beleid. Dat Leuven inzake klimaat uitstekend presteert blijkt echter niet uit de cijfers van het afgelopen decennium. 

ANTWERPEN/ROTTERDAM - Zwaar vervuild plastic afval uit Nederland en de rest van Europa kan via de Antwerpse haven, ongezien door controleurs, illegaal geëxporteerd worden naar landen waar het gedumpt wordt. Antwerpen is een belangrijke hub voor de internationale handel in plastic afval. Maar kampt, in vergelijking met bijvoorbeeld de haven van Rotterdam, met te weinig inspecteurs en middelen dat zo de deur open zet naar criminele handel in plastic.

BRUGGE / GENT - De laatste twintig jaar zijn overal in de voetbalwereld nieuwe voetbaltempels gebouwd. Maar eind 2018 weet Club Brugge nog altijd niet of ze mag bouwen. Ze zal in het beste geval en ten vroegste in 2022 een nieuw stadion hebben. Hoe komt het dat dit proces zo traag en moeizaam verloopt? Het boek schetst de calvarietocht van het Brugse stadionproject. Het is echter geen probleem dat zich tot de Brugse case beperkt.

KAKUMA - Hoe bouw je een thuis op een plek die 'nergens' heet? Regisseur Lieven Corthouts woonde meer dan vier jaar in het Afrikaanse vluchtelingenkamp Kakuma en ontdekte dat ‘nergens’ ook ‘onzichtbaar’ is voor de buitenwereld.

AUSCHWITZ - Auschwitz roept bij iedereen beelden op van houten barakken en gaskamers waarin miljoenen Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog vergast en verbrand werden. Maar het is ook een doorsnee Pools dorp waar 40.000 mensen wonen die gewoon bakker, postbode of ICT consultant zijn.

GENT - In 2014 is het precies vijftig jaar geleden dat de eerste Turkse arbeidsmigranten in Gent arriveerden om in de leeggelopen textielfabrieken te werken. Vandaag hebben meer dan 20.000 Gentenaren (zowat een op twaalf) roots in Turkije. Hoe Gent op een halve eeuw tijd een klein ‘Turkije aan de Leie’ werd, is de centrale vraag in dit boek over de mensen achter die cijfers.

BRUSSEL - Met zijn omvangrijke islamitische populatie, waarvan de meerderheid van Marokkaanse afkomst is, is Brussel uitgegroeid tot de hoofdstad van de islam in Europa. Wie zijn deze Brusselse moslims en hoe beleven zij de islam? Is Brussel een laboratorium voor het islamisme in continentaal Europa?

NICOSIA - Sinds haar ontstaan werkt de Europese Unie aan het ontsluiten van grenzen. Toch worden er nog steeds nieuwe grenzen gecreëerd en bestaande grenzen geconsolideerd, vooral in steden. Nu nationale grenzen vervagen door de globalisering, vinden conflicten immers steeds vaker plaats op stadsniveau.

OOSTENDE - De geruchten over de bewindsploeg in Oostende worden steeds luider: machtsoverschrijding, belangenvermenging, de vreemde rol van het basket in het politieke en sociaaleconomische weefsel. Onderzoeksjournalisten Wim Van den Eynde en Luc Pauwels besloten om ter plaatse te gaan kijken.

BRUSSEL - Lusobelgae werpt voor het eerst een licht op de Portugese gemeenschap van Brussel: van de eerste golf van migratie in de jaren '60 (politieke en economische vluchtelingen voor het Salazar-regime) tot de situatie vandaag: een gemeenschap verdeeld tussen de klassieke arbeidsmigratie en E.U. ambtenaren, met een jonge generatie die uit de gesloten gemeenschap wil breken, en zich wil engageren in de maatschappij.