Gesteunde projecten

QAMISHLO - Maart 2014. Tijdens een reportage in Rojava, de Koerdische regio in Syrië, gaat het mis. Militanten van IS vallen het gemeentehuis binnen en blazen zichzelf op. Tien jaar later keren we terug naar Qamishlo om te zien hoe de gebeurtenissen van die dag het leven van de betrokkenen veranderd hebben, en wat er overblijft van het revolutionair enthousiasme van een decennium geleden.

MADRID - Toen in Spanje in 1936 een militaire staatsgreep plaatsvond, gevolgd door een burgeroorlog, vertrokken uit ons land maar liefst 2.400 vrijwilligers om aan de kant van de democratisch verkozen Tweede Republiek (1931-1939) te strijden, eerst bij de milities in Baskenland en Catalonië, daarna bij de Internationale Brigaden.

MARIOEPOL - Als de Russen de stad Marioepol omsingelen, verschansen duizenden inwoners uit de stad zich in de kelders van de Azov-staalfabriek. Een reconstructie van de 82 donkere dagen uit de recente Oekraïense geschiedenis, waarin moed, creativiteit en tolerantie hen helpen om te overleven.

GAZA - Over hoe decennia van onderdrukking en ontmenselijking zijn uitgemond in een genocide. Voor wie kwaad is, maar evengoed voor wie twijfelt. Centraal staat deze boodschap: eens je het onrecht gezien hebt, kan je het nooit meer ontzien.

JERUZALEM / BEIRUT / DAMASCUS - Sinds de terreuraanvallen van 7 oktober 2023 is de geopolitieke en humanitaire situatie in het Midden-Oosten opnieuw brandend actueel. Internationale organisaties documenteerden grootschalige oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en een genocide in Palestina, terwijl Israël ook Libanon en Syrië binnenviel. Het is geopolitieke stratego voor gevorderden, waarbij het lot van gewone burgers al te vaak uit het oog verloren wordt.

GULU - Sinds 2005 is het 'LRA' verdreven uit Oeganda. Ondanks een internationaal aanhoudingsbevel is Joseph Kony nog steeds voortvluchtig. President Musevini is na 38 jaar nog steeds aan de macht. Momenteel leeft de meerderheid van de Oegandese bevolking in armoede, dit zonder vooruitzicht op beterschap. Ze overleven, maar hebben honger naar hoop.

ANTWERPEN - De Organisation Todt (OT) was een Duitse paramilitaire overheidsorganisatie genoemd naar oprichter Fritz Todt. De groepering was betrokken bij grote bouwwerken (bijvoorbeeld de Atlantikwall), bewakingsopdrachten (bijvoorbeeld van krijgsgevangenen- en concentratiekampen) en militaire operaties en genocides (onder andere in Oost-Europa).

BELGRADO - Joegoslavië begon als een droom. Een nobel ideaal om slavische volken van het zuiden te verenigen. Wat volgde was een kronkelige geschiedenis: van koninkrijk tot socialistische republiek, van toeristisch paradijs tot oorlogsgebied. 

CHERSON / GOMA / TIGRAY - Seksueel geweld komt helaas veel voor in conflicten en oorlogen. Het is een ernstige schending van het humanitair oorlogsrecht die zelden wordt bestraft. Voor slachtoffers zijn de gevolgen ingrijpend - zowel lichamelijk als geestelijk en sociaal.

MINDAT - De protesten houden aan en het leger schiet met scherp. Vooral in de uithoeken van het land, waar etnische groepen al jaren verzet voeren tegen het leger, verschijnt een ware guerrillabeweging. Maar waar staat het verzet nu? En hoe kijken jongeren naar de voorbije jaren van onverbiddelijke strijd.

CHIANG MAI - Vanuit ballingschap blijven Myanmarese filmmakers zich engageren voor het gewapend verzet in hun thuisland. Veel jonge filmmakers sloten zich aan bij één van de gewapende rebellengroepen. Sindsdien wisselen ze moeiteloos tussen de camera en het geweer. Ook de opbrengsten van hun films dienen om de kas van de rebellen te spekken.

BEIROET / JERUZALEM / DAMASCUS - De 'Arabische Lente' van 2011 had enorme gevolgen: dictators vielen, oorlogen volgden, de vluchtelingencrisis kwam. Nu zit het Midden-Oosten in een nieuwe maalstroom, van Gaza en Libanon tot Syrië. Zien de jonge generaties naast ellende ook hoop?

BOSASO - Na bijna tien jaar stilte aan de noordkust van Somalië lijkt de piraterij aan een comeback bezig. Gedreven door honger en wanhoop worden oude smokkelroutes heropend en strategische havens in het vizier genomen. ’De zee lonkt als nooit tevoren.'

NOUAKCHOTT - In de Sahel blijft Mauritanië als enige land gespaard van jihadistische invallen en grootschalig geweld. Ondertussen verblijven er bijna tweehonderdduizend Malinese vluchtelingen zowel in het Mauritaanse vluchtelingenkamp van M’bera als in de dorpen van de Hodh Chargui grensregio. 

DONETSK - Als jonge reporter trok Arnaud De Decker door Oekraïne, een land verscheurd door de grootste oorlog op het Europese continent sinds de Tweede Wereldoorlog. 

TANGER - Wanneer visverkoper Mohsin Fikri verpletterd wordt in een vuilniswagen, is voor de Riffijnen de maat vol. Ze eisen dat hun gebied na decennialange achterstelling eindelijk wordt ontwikkeld: ze willen meer werkgelegenheid, een betere gezondheidszorg en heel belangrijk de erkenning van hun historische strijd tegen de kolonisatie.

GAZA - Nadia AlHassanat werd geboren in Gaza tijdens de Eerste Intifada. Toen ze twintig was ontvluchtte ze haar conservatieve familie om haar droom na te jagen: actrice worden. Vandaag woont ze al acht jaar in België. De enige met wie ze telefonisch contact houdt, is haar oudere zus Fatma, die met haar twee kinderen in Gaza is achtergebleven. 

BAKOE - In september vorig jaar kwam het geweld tot een hoogtepunt in Nagorno Karabach, het betwiste gebied tussen Armenië en Azerbeidzjan. Zo goed als alle 120.000 Armeniërs werden toen uit de regio verdreven. Maar het conflict is al veel langer aan de gang. 

DEN HAAG - Tientallen "onderzoeksschepen" uit Rusland hebben sinds de oorlog in Oekraïne verdachte vaarbewegingen gemaakt in de buurt van kritieke infrastructuur in de Noordzee en de Baltische Zee. Dat blijkt uit onderzoek van VRT NWS samen met media in Nederland, Duitsland en Scandinavië.

BAHIR DAR - In de laatste 19 maanden is de Ethiopische Amahara regio verscheurd door een gewelddadig conflict tussen het nationale leger en de Fano, een militiegroep die streeft naar volledige controle over de Amhara-regio. 

ISLAMABAD - Pakistan is niet zozeer een land met een leger, maar eerder een leger met een land. Net zoals de zwarte wouw, een machtige roofvogel, houdt de krijgsmacht de bevolking van Pakistan nauwlettend in de gaten.

NAYPYIDAW - Toen ruim tien jaar geleden de Birmese Lente begon, en vijftig jaar dictatuur tot een einde leek te komen, groeiden de bomen in Myanmar tot in de hemel. Aung San Suu Kyi kwam aan de macht en het land liberaliseerde. Na de Rohingya-genocide waren de wittebroodsweken echter voorbij. En de nieuwe militaire coup in februari 2021 draaide de klok resoluut terug.

OSWIECIM - Journaliste Evelien Rutten trekt in deze verhalende podcast en het gelijknamige boek samen met haar tienerdochter en twee tantes op roadtrip naar Auschwitz. Ze bezoeken alle belangrijke plekken die een cruciale rol hebben gespeeld in hun familiegeschiedenis.

JERUZALEM/RAMALLAH - De oorlog in Gaza duurt al ruim een jaar. De etnische zuivering vindt niet alleen daar plaats, maar ook op de Westelijke Jordaanoever. Het begon niet na zeven oktober, maar het is al decennialang aan de gang, benadrukt o.a. Lemkin Institute for Genocide Prevention. 

GOMA - Na 25 jaar aanwezigheid van de blauwhelmen in Oost-Congo was 2024 het jaar van het vertrek moeten worden. Maar terwijl de VN-vredesmissie de aftocht inzet, rukken de rebellen van M23 steeds verder op. 

BAGDAD - Tien jaar geleden begon het bewind van de terreurgroep ISIS in Irak met de inval in Mosul. En maakte daarbij veel slachtoffers. Onder minderheden zoals yezidi's en christenen; daar is veel aandacht voor geweest. Minder bekend is de grootste groep: de soennieten die leefden onder de ISIS-bezetting, onderdrukt zijn en vermoord. En achteraf door velen over een kam geschoren met de radicalen.

MEXICO-STAD - Net als in India of de Verenigde Staten kiezen ook Mexicanen in 2024 een nieuw staatshoofd. Dat moet de komende zes jaar aan de slag met de twijfelachtige erfenis van Andrés Manuel López Obrador. ‘Wie er ook aan de macht komt, de onderdrukking van de inheemse volkeren zal onverminderd doorgaan.’

MARTISSANT - “Hier besef ik dat mijn dagen geteld zijn”, vertrouwt Joselia, een oude dame, ons toe. In haar wijk, één van de sloppenwijken van Port-au-Prince, vechten bendes om controle over de weinige economische assets die de stad nog te bieden heeft. Haiti, het eeuwige zorgenkind van de Caraïben, is nu echt een “failed state”.

AKNALICH - Jezidi’s zeggen dat hun godsdienst zeer oud is, dat hun historische kennis in de loop der tijden in vergetelheid is geraakt en dat hun bronnen verloren zijn gegaan. Dit project wil een licht laten schijnen op de melodieën van een samenleving die heel sterke assimilatie en genocide onderging en ten dele werd vernietigd. Wij gingen de huizen binnen waar dit licht nog brandt. We hebben gepraat met mensen die blind zijn en de wereld zien met de ogen van hun hart.

KIEV - In januari 2024 trok de Nederlandse onderzoeksjournalist Linda van der Pol samen met Belgisch fotograaf Gena Kagermanov naar Oekraïne om in verschillende steden onderzoek te doen naar de gevolgen van de Russische invasie voor de Oekraïense culturele sector.